Wat kost jouw kunst?

wat kost jouw kunst
wat kost jouw kunst: Nachtwacht van Rembrandt van Rijn
Nachtwacht

Wat kost jouw kunst?

Bijgewerkt op 24 februari 2024

Wat kost jouw kunst? Kunst prijzen is een kunst op zich en eentje waarvoor je stevig in je schoen moet staan en moet blijven staan en er is ook geen simpele formule voor. Het lijkt wel alsof er een formule is (de x-factor), maar kom jij daarmee wel tot je recht? Moet je dit zo gaan doen? En is dat ook redelijk? Voor wie is dat redelijk? Je kunt dit allemaal ook heel anders zien.

Kunst prijzen is gewoon lastig. Als je een product gaat prijzen, is het veel makkelijker: wat zijn de kosten (materiaal, machines, personeel, distributie etc.), tel alles bij elkaar op, deel de som door het aantal producten dat je af gaat leveren en hup: je hebt de minimale prijs in beeld. 

Zo kun je dat natuurlijk ook doen met kunst: wat kosten je materialen, hoeveel uur moet je erin steken en je hebt een minimale prijs. En als het om de Nachtwacht gaat, dan moet je er ook nog de kosten van het museum in meenemen. Toch? 

Niet schrikken omdat ik de Nachtwacht erbij haal en jij dat niveau misschien niet hebt. Ik noem de Nachtwacht er even bij omdat dit het zo lekker helder maakt dat deze formule voor producten een prima formule is, maar voor beeldende kunst totaal idioot is.

Want een belangrijk kenmerk van kunst is nou juist dat het meerwaarde heeft. Kunst is meer dan een doek met een lik verf. Kunst is meer dan een blok hout of steen waar je een paar stukjes van weg hebt gehaald. Kunst is meer dan een ambacht. En het vraagt ook meer van jou dan alleen vakmanschap. 

Je hebt dus een ander houvast dan de kosten nodig om je prijzen te bepalen. 

Een relatie tussen uren en de prijs van je werk?

Maar als kunst meer is dan een doek met een lik verf erop en je de prijs van kunst niet kunt relateren aan de kosten en de uren die je erin steekt, dan heb jij geen houvast. 

En ga dus ook niet aan je klant vertellen hoeveel uur jij bezig bent om dit resultaat te krijgen. Dat heeft geen enkel nut, want je klant koopt je uren niet, hij koopt het resultaat.

Houvast is belangrijk op het moment dat je prospect zegt “het is te duur”. Want jij weet zelf ook eigenlijk niet wat het moet kosten. 

Als je dat houvast niet zelf creëert dan gaan je prijzen langzaam maar zeker naar beneden, want iedereen vertelt je voortdurend dat het te duur is. En hierdoor kom jij steeds minder stevig in je schoenen te staan als het om prijzen gaat. 

De x-factor

Daarom hebben we de x-factor. Vermenigvuldig de breedte en de hoogte en de x-factor. De x-factor is de kunstenaar.

Dat is een heel erg rare formule omdat het formaat van je werk daar in opgenomen is. Maar wat moeten we dan met werk van Karel Sirag? Want dat werk is gewoon een klein beetje klein. Hij zal ook best een grote x-factor hebben, maar neemt de waarde van zijn werk toe als hij het veel groter maakt? Of neemt de waarde dan juist af? Blijft de prijs dan hetzelfde omdat het formaat groter is maar de x-factor afneemt?

Ik vind dit een rare formule en al je ‘m wilt gebruiken, vraag je dan gelijk ook even af of de waarde van je werk af- of toeneemt als je het formaat extreem zou veranderen. Dan weet je gelijk ook of je het juiste formaat gekozen hebt of dat je misschien iets veel leukers kunt doen met een ander formaat.

Maar ondertussen loop jij het levensgrote risico te weinig voor je werk te krijgen omdat die ander die x-factor van jou niet zo hoog schat. En het gevolg is dat je voor een te lage prijs verkoopt en een deuk in je zelfvertrouwen oploopt, waardoor je de volgende keer voor nog minder geld verkoopt. Dit is geen heilzame weg voor jou.

Wat is het probleem?

Nu een heel andere situatie zodat je begrijpt waar het mis gaat als mensen je werk te duur vinden.

Voorbeeld

Ik heb een heerlijke jurk gezien en ik ben hierdoor vreselijk hebberig geworden. Ik moet ‘m hebben. Dat is toevallig een jurkje van Chanel en dat jurkje kost €2380. Dat vind ik onmogelijk veel geld voor een jurkje. Dus ik vertel dat het te duur is en vraag of er iets vanaf kan. Maar dat doen ze niet ….. Ze verwijzen me heel vriendelijk naar C&A. 

Prijzen zijn niet alleen gerelateerd aan kosten, maar ook aan een marktsegment. En Chanel bedient een ander marktsegment dan C&A. Zo eenvoudig is het. Chanel bedient een marktsegment waar men geen bezwaar heeft tegen de prijs. Zo makkelijk kan het zijn. 

Authentieke kunst hoort meer bij Chanel dan bij C&A. Daarom moet je kopers voor je ze serieus neemt eerst selecteren.

Als je je werk verkoopt via een galerie, dan trekt de galerie een specifiek marktsegment aan. Maar als jij je werk zelf verkoopt, dan trek je iedereen aan. Ook mensen die gewend zijn aan de prijzen van C&A. En dat marktsegment is groot. Er zijn meer mensen die bij C&A dan dat er mensen zijn die bij Chanel kopen.

Ook als je je werk zelf verkoopt kan het mensen aantrekken die wel degelijk zien wat je werk waard is. Maar die zien ook jouw onzekerheid en dat jij dat niet weet wat het waard is of het niet durft te vragen. En dat is nog erger, want dan bijt jij op een houtje terwijl je de kas van een ander spekt.

De kosten van jouw kunst

Je moet leren onderscheid te maken tussen je kopers en alle anderen. Je moet leren mensen die jouw prijzen niet kunnen of willen betalen, naar Ikea te verwijzen. Daar hebben ze erg leuke wanddecoraties voor veel minder geld. Maar om dit te kunnen en durven doen, moet je heel stevig in je schoenen staan. 

Je moet allereerst zelf heel goed beseffen dat unieke en authentieke kunst geen Ikea decoratie is. Waarschijnlijk is je werk helemaal geen decoratie. 

Terwijl je dit aan het leren bent kan het lijken alsof iedere geïnteresseerde bij je weg gaat. En dat is ook zo: je had een doelgroep aangetrokken die de waarde van je werk niet ziet en die mensen gaan weg zodra jij niet meer buigt. Dat is een uiterst oncomfortabel proces en dat kan doodeng voelen.

Leren jezelf te steunen

Startende ondernemers leer ik dat ze niet over hun bedrijf mogen praten met mensen die zelf geen bedrijf hebben. Gewoon omdat mensen die geen bedrijf hebben kansen en risico’s totaal anders inschatten dan ondernemers doen. Daar moet je dan gewoon niet naar luisteren.

Jouw wil ik meegeven dat je alleen aan andere kunstenaars feedback gaat vragen. Je vraagt dit niet zomaar aan iedereen, want over smaak valt niet te twisten en niet iedereen heeft er verstand van. Maar ook mensen die er eigenlijk niets over weten, zullen je graag vertellen wat ze ervan vinden. En levert je niets op, tenzij ze kopen. En anders zijn ze niet relevant voor jouw business. Leer dat je Chanel verkoopt en wie dat te duur vindt moet naar C&A.

Uurtje sparren

Als je marketing niet helemaal lekker loopt, of als je er gewoon te weinig van weet, dan kan een uurtje sparren veel helderheid geven. Lees hier meer over dat uurtje.

Scroll naar boven